«Η κάνναβη δεν βοηθάει απλώς τον σωματικό πόνο αλλά ανακουφίζει κάθε σύμπτωμα που προκαλεί ο πόνος, ακόμη και ψυχολογικό» 

ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΝΝΑΒΗ? 

Η κάνναβη, γνωστή και ως μαριχουάνα και γκάντζα μεταξύ πολλών άλλων ονομάτων, αναφέρεται σε οποιοδήποτε αριθμό παρασκευασμάτων του φυτού Κάνναβη που προορίζονται για χρήση ως ψυχοδραστικό φάρμακο. Η πιο κοινή μορφή της κάνναβης που χρησιμοποιείται ως φάρμακο είναι η αποξηραμένη φυτική μορφή. Η τυπική μορφή της φυτικής κάνναβης αποτελείται από τα λουλούδια και τα υποκείμενα φύλλα και μίσχουςώριμων έχοντα ύπερο ή θηλυκών φυτών. Το φάρμακο σε μορφή ρητίνης είναι γνωστό ως χασίς. 

Η μείζων ψυχοδραστική χημική ένωση στην κάνναβη είναι η Δ9-τετραϋδροκανναβινόλη (κοινώς συντομογραφημένη ως THC). Τουλάχιστον 66 άλλα κανναβινοειδή είναι επίσης παρόντα στην κάνναβη, συμπεριλαμβανομένου της κανναβιδιόλης (CBD), της κανναβινόλης (CBN) και της τετραϋδροκανναβιβαρίνης (THCV), μεταξύ πολλών άλλων, οι οποίες πιστεύεται ότι οδηγούν σε διαφορετικά αποτελέσματα από εκείνα της THC και μόνο. 

Η χρήση κάνναβης έχει βρεθεί ότι σημειώνεται ήδη από τη τρίτη χιλιετία π.χ. Στη σύγχρονη εποχή, το φάρμακο έχει χρησιμοποιηθεί για ψυχαγωγικούς, θρησκευτικούς ή πνευματικούς, και φαρμακευτικούς σκοπούς. Τα Ηνωμένα Έθνη (ΟΗΕ) εκτίμησαν ότι το 2004 περίπου το 4% του παγκόσμιου ενήλικου πληθυσμού (162 εκατομμύρια άνθρωποι) κάνουν χρήση κάνναβης ετησίως και περίπου 0,6% (22,5 εκατομμύρια) την χρησιμοποιούν σε καθημερινή βάση.[4] Η κατοχή, χρήση ή πώληση παρασκευασμάτων της κάνναβης που περιέχουν ψυχοδραστικά κανναβινοειδή έγινε παράνομη στα περισσότερα μέρη του κόσμου στις αρχές του εικοστού αιώνα. Από τότε, μερικές χώρες έχουν εντείνει την επιβολή της απαγόρευσης της κάνναβης, ενώ άλλες την έχουν μειώσει. 

 

ΤΡΟΠΟΙ ΧΡΗΣΗΣ 

Η κάνναβη χρησιμοποιείται σε διάφορες μορφές: 

  • Ολόκληρο το λουλούδι και φύλλο 
  • Χασίς 
  • Βάμμα 
  • Αιθέριο έλαιο 
  • Σπόροι κάνναβης 
  • Έλαιο σπόρων κάνναβης τύπου hemp 

Δεν είναι οόι οι τύποι ψυχοδραστικοί, αλλά έχουν κάποια ιατρική αξία. 

Η υψηλή λιποδιαλυτότητα των κανναβινοειδών έχει ως αποτέλεσμα την παραμονή τους στο σώμα για μεγάλες χρονικές περιόδους. Ακόμη και μετά από μία μόνο χορήγηση THC, ανιχνεύσιμα επίπεδα αυτού μπορούν να βρεθούν στο σώμα για εβδομάδες ή και περισσότερο (ανάλογα με την ποσότητα που χορηγείται και την ευαισθησία της μεθόδου αξιολόγησης) 

 

ΙΑΤΡΙΚΗ ΧΡΗΣΗ 

Τα φάρμακα που βασίζονται στην κάνναβη έχουν χρησιμοποιηθεί για θεραπευτικούς σκοπούς σε πολλούς πολιτισμούς για αιώνες. 

Η ιατρική χρήση της κάνναβης έχει δείξει θετικά αποτελέσματα στη θεραπεία κατά της ναυτίας,της έμεσης,του προεμμηνορυσιακού συνδρόμου,της μη-σκόπιμης απώλειας βάρους,της αϋπνίας και της απώλειας της όρεξης από χημειοθεραπείες.Άλλα σχετικά καλώς επιβεβαιωμένα στοιχεία κάνουν λόγο για θεραπεία της σπαστικότητας σε άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας,του πόνου και ειδικότερα του νευρογενούς πόνου,των κινητικών δυσκολιών,του άσθματος και του γλαυκώματος. 

Προκαταρκτικές ενδείξεις δείχνουν ότι φάρμακα με βάση την κάνναβη μπορεί να είναι χρήσιμα στη θεραπεία δυσλειτουργίας των επινεφριδίων,του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου,των ημικρανιών,της ινομυαλγίας και σχετικών παθήσεων. Η ιατρική χρήση της κάνναβης επίσης φαίνεται ότι θεραπεύει συγκεκριμένα συμπτώματα παθήσεων όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας και οι τραυματισμοί του νωτιαίου μυελού, παρουσιάζοντας αντισπασμωδική και μυοχαλαρωτική δράση, καθώς και αυξάνοντας την όρεξη σε αυτούς τους ασθενείς. 

ιατρικές έρευνες αναφέρουν ότι η κάνναβη ή συγκεκριμένα κανναβινοειδή πιθανόν να χρησιμεύσουν στη θεραπεία της κατάχρησης του αλκοόλ , της αρθρίτιδας που προκαλείται από περίσσια κολλαγόνου,του άσθματος, της αθηροσκλήρωσης, της διπολικής διαταραχής ,του μετατραυματικού συνδρόμου, του καρκίνου του παχέος εντέρου [1], της αισθητηριακής νευροπάθειας σχετιζόμενης με τον HIV, της επιληψίας ,συγκεκριμένων παθήσεων του πεπτικού συστήματος , των γλοιωμάτων (τύπος όγκου στον εγκέφαλο) , της ηπατίτιδας C ,τη νόσο του Huntigton, της λευχαιμίας, ων όγκων του δέρματος , τα στελέχη του βακτηρίου Staphylococcus aureus που είναι ανθεκτικά στη μεθισιλλίνη, τη νόσο του Parkinson, του κνησμού, της ψωρίασης , της δρεπανοκυτταρικής αναιμίας , της υπνικής άπνοιας  καθώς και της νευρικής ανορεξίας . Ελεγχόμενη έρευνα στη θεραπεία του συνδρόμου Tourette με ένα φάρμακο που περιέχει δραστική ουσία η οποία είναι συνθετικά ομόλογη με την δ9-τετραϋδροκανναβινόλη,την κύρια ψυχοδραστική ουσία της κάνναβης, έδειξε ότι οι ασθενείς είχαν μείωση των συμπτωμάτων του τους χωρίς ανεπιθύμητες ενέργειες ,άλλες έρευνες όμως ισχυρίζονται ότι δεν είχε αποτελέσματα στην μείωση των τικ. Οι αναφορές των ίδιων των ασθενών δείχνουν μείωση των τικ με την ιατρική χρήση της κάνναβης , όμως χρειάζονται μακροπρόθεσμες, ελεγχόμενες έρευνες για να το αποδείξουν σε μεγαλύτερο αριθμό ασθενών. 

 

Η κάνναβη χρησιμοποιείται επί του παρόντος ως θεραπευτικό προϊόν σε ολόκληρο τον κόσμο. 

Τα ακόλουθα οφέλη της κάνναβης έχουν τεκμηριωθεί σε όλο τον κόσμο από διάφορους ιατρικούς και κρατικούς φορείς. 

  • Αίσθημα ευεξίας 
  • Αυξημένη κοινωνικότητα 
  • Μυοχαλαρωτικό 
  • Αναλγητικό αποτέλεσμα 
  • Ενθάρρυνση της όρεξης
  • Αντιεμετική δράση 
  • Αντισπασμωδικό αποτέλεσμα 
  • Πτώση ενδοφθάλμιας πίεσης  

Σε πολλά εργαστήρια σε όλον τον κόσμο γίνονται εντατικές έρευνες για να παραχθούν φάρμακα με βάση τα συστατικά της κάνναβης, που όμως δεν θα έχουν ψυχοτρόπες επιδράσεις, θα μένουν δηλαδή μακριά από την περιοχή του εγκεφάλου και θα δρουν μόνο στον περιφερειακό υποδοχέα στον οποίο δείχνουν προτίμηση τα μη ψυχοτρόπα ανάλογα (δηλαδή τα τροποποιημένα από τους ερευνητές κανναβινομιμητικά μόρια) παρουσιάζοντας υψηλή αντιφλεγμονώδη δράση. Το πρώτο τέτοιο παρασκεύασμα ενάντια στον πόνο και στο στρες ανακοινώθηκε το 2005 από ερευνητές του Πανεπιστημίου της Τζόρτζια, ενώ άλλα για την επιληψία και την κατά πλάκας σκλήρυνση θα ακολουθήσουν. 

Τον Μάρτιο του 2014 η Υπηρεσία Δημόσιας Υγείας των ΗΠΑ εγκρίνει τη μελέτη για την ιατρική μαριχουάνα, σημαίνοντας έτσι μια ιστορική αλλαγή στην Ομοσπονδιακή πολιτική των ΗΠΑ. Συγκεκριμένα, η Διεπιστημονική Ένωση Μελετών στα Ψυχοδηλωτικά (MAPS) έχει προσπαθήσει τα τελευταία 22 χρόνια να ξεκινήσει η έρευνα ανάπτυξης φαρμάκων που να βασίζονται στην ιατρική κάνναβη, και αυτή είναι η πρώτη φορά έκτοτε που έχει χορηγηθεί άδεια για αγορά μαριχουάνας προς ιατρική χρήση από το Εθνικό Ινστιτούτο για την Κατάχρηση Ναρκωτικών (NIDA), τον μοναδικό πάροχο μαριχουάνας προς έρευνα, ρυθμιζόμενη σε ομοσπονδιακό επίπεδο στις Ηνωμένες Πολιτείες. 

 

ΚΑΝΝΑΒΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 

Τους τελευταίους μήνες έχει ανοίξει ο δρόμος για την εισαγωγή θεραπευτικών σκευασμάτων κάνναβης για ιατρική-θεραπευτική χρήση. Τα σκευάσματα αυτά ενδείκνυται  για περιπτώσεις που έχουν αποδεδειγμένο κλινικό όφελος για μια σειρά από νόσους όπως έχουμε προαναφέρει. 

Επίσης ανοίγει ο δρόμος για καλλιέργεια κάνναβης για θεραπευτική χρήση υπό συγκεκριμένες συνθήκες. 

H σωστή διαχείριση για την χρήση της θεραπευτικής κάνναβης στην Ελλάδα θα ωφελήσει παρά πολύ τους ανθρώπους που πάσχουν από χρόνια νοσήματα και χρόνιου πόνους. 

 

ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ  

Σύμφωνα με τις παγκόσμιες στατιστικές μελέτες για την χρήση θεραπευτικής κάνναβης τα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά έως προς τα αποτελέσματα της χρήσης κάνναβης. Αναφέρεται μείωση του πόνου και αύξηση ποιότητας ζωής, μειωμένη αίσθηση άγχους, κατάθλιψης και κόπωσης. Η κάνναβη δεν βοηθάει απλώς τον σωματικό πόνο αλλά ανακουφίζει κάθε σύμπτωμα που προκαλεί ο πόνος, ακόμη και ψυχολογικό.  

Οι καταναλωτές κάνναβης αντιμετώπισαν ορισμένες ανεπιθύμητες ενέργειες που αναφέρθηκαν, όπως η αϋπνία και ο βήχας. Ωστόσο, σε σύγκριση με τις σοβαρές παρενέργειες των φαρμάκων διαχείρισης του οι οποίες περιλαμβάνουν ακόμη και θάνατο, ο βήχας δεν φαίνεται να είναι ένας τόσο αξιοσημείωτο πρόβλημα.  

 

Η κάνναβη έχει ήδη αποδείξει την αξία της για την καταπολέμηση τόσο του σωματικού όσο και του ψυχικού πόνου, σε όλα χωρίς να υπάρξουν οι σοβαρές παρενέργειες που έχουν τα συνταγογραφούμενα φάρμακα. 

Ο χρόνιος πόνος δεν είναι κάτι που συγκρίνετε με ένα χτύπημα. Ο χρόνιος πόνος είναι επίμονος, διαρκεί βδομάδες ή και χρόνια και προκαλείται από βλάβη των νεύρων και μπορεί να κάνει τους ασθενείς να υποφέρουν. Ο πόνος είναι ένα συναίσθημα έντονο κ συντριπτικό που μπορεί να οδηγήσει στο αίσθημα απελπισίας και τελικά σε κατάθλιψη.  Έτσι αυτοί οι ασθενείς αναγκάζονται να αναζητούν ισχυρά αναλγητικά φάρμακα. 

Ευτυχώς η χρήση της θεραπευτικής κάνναβης γρήγορα κερδίζει έδαφος στην αγορά και πλέον οι ασθενείς μπορούνε να έχουν περισσότερες διαθέσιμες επιλογές.  

Βασιλεία Χατζίκου
Αναισθησιολόγος- Επιμελήτρια Β’ ΄ «Γ.Ν ΤΖΑΝΕΙΟ» & αναισθησιολόγος στη «ΜΕΘ ΕΥΓΕΝΙΔΕΙΟΥ ΘΕΡΑΠΕΥΤΗΡΙΟΥ» . Εκπαιδεύτρια στη «Διαχείρηση Δύσκολου Αεραγωγού».